Znam swój kraj - Podróże Agatki– projekt edukacyjny o Polsce oparty na książce „Polska” (pop-up, wyd. Jedność)
- eduapteczka
- 16 lut
- 3 minut(y) czytania
Edukacja patriotyczna w przedszkolu bywa trudna.
Bo jak opowiedzieć dziecku o kraju, którego nie da się zobaczyć naraz? Jak sprawić, żeby Polska nie była tylko flagą, godłem i hymnem — ale czymś realnym?
I właśnie z poszukiwań odpowiedzi na te pytania powstał nasz wspólny projekt z Panią Anią na tropie pomysłów.
Do którego punktem wyjścia była książka otrzymana od wydawnictwa Jedność i Jedność dla dzieci (za którą bardzo dziękujemy) :
„Polska” – książka pop-up (Wyd. Jupi Jo)
Bardzo szybko okazało się, że to nie jest publikacja do jednorazowego przeczytania. To materiał, który naturalnie zachęca do działania. Nie podaje informacji w sposób encyklopedyczny, tylko prowadzi dziecko przez miejsca, historie i symbole tak, aby mogło je połączyć w całość. I właśnie to było dla nas najważniejsze — nie przekazać wiedzę, ale pomóc ją zrozumieć.
Dlaczego ta książka stała się fundamentem projektu?
Większość publikacji o Polsce przekazuje wiedzę w sposób informacyjny:
dziecko słucha → zapamiętuje → zapomina.
Ta książka działa odwrotnie.
Buduje schemat poznawczy: miejsce → historia → symbol → rozmowa → działanie
Dziecko nie dostaje faktów — buduje rozumienie.
Poznaje kraj jako zbiór realnych przestrzeni:
góry, morze, miasta, regiony, przyrodę.
Tworzy mentalną mapę świata, a to jest kluczowe na etapie rozwoju przedszkolnego.
Zamiast więc robić kolejny blok zajęć o Polsce, pomyślałyśmy a co jakby zaprosić dzieci do podróży. Nie będzie „tematu tygodnia”. Będzie wyprawa. Każdego dnia Agatka zabiera dzieci w inne miejsce, a one bedą stawały się jej towarzyszami i pomocnikami. Zamiast wykonywać polecenia nauczyciela, dzieci wykonywały zadania potrzebne bohaterce. Pojawiło się pytanie, które w edukacji jest bezcenne: „A gdzie jedziemy jutro?”.
Dzięki temu Morze przestało być obrazkiem — pojawiły się statki, port, praca ludzi i wiatr. Góry przestały być tylko krajobrazem — zaczęły oznaczać trudniejsze warunki życia, inne domy i zwyczaje. Miasta przestały być nazwami — pojawiły się historie i symbole. Powstała sieć powiązań, a nie lista informacji. I właśnie w tym momencie pojawia się prawdziwe uczenie się.
Opis projektu
Projekt „Znam swój kraj - Podróże Agatki” został pomyślany jako krótka, ale intensywna wyprawa po Polsce. Można go zrealizować w ciągu jednego tygodnia, ale równie dobrze rozłożyć w czasie i wracać do niego przy różnych okazjach w roku. Jego głównym założeniem było to, aby każde spotkanie stanowiło osobny etap podróży — z własną historią, zadaniem i doświadczeniem.
Każdego dnia dzieci otrzymują wiadomość od Agatki, która zaprasza je do kolejnego miejsca. Najpierw pojawia się wskazówka, w postaci przeczytania i oglądnięcia wybranej strony z książki. Po poznaniu miejsca i rozmowach dotyczących treści oraz wyszukiwania elementów na ilustracji, pojawia się opowieść lub legenda, która staje się punktem wyjścia do dalszych działań. Na tablicy bądź ścianie możemy tworzyć pociąg z wagonikami. Do wagoników możemy wkładać symbole, bądź ilustracje, karty pracy itp. które kojarzą się nam z omawianym w danym dniu regionem.
Kolejnym elementem do wyboru jest aktywność ruchowa lub badawcza związana z charakterem miejsca. Nad morzem pojawiał się ruch fal, w górach wspinaczka i równowaga, w mieście budowanie z klocków. Dzięki temu wiedza nie jest tylko słowna, ale i praktyczna, a to właśnie ona najtrwalej zapisuje się w pamięci dziecka. Wszystkie propozycje, które chcemy wykonać mamy już rozpisane w planie aktywności, który poprzedzają: temat, cel główny oraz cele szczegółowe zajęć.
Dopiero po działaniu proponujemy uporządkowanie wiedzy — rozmowa, porównanie z wcześniejszymi miejscami i pokolorowanie odpowiedniego symbolu podróży - znaczka. Dzieci w trakcie trwania projektu zbierają „pamiątki” w walizce Agatki, która stopniowo się zapełnia. Ten element jest bardzo ważny, bo pozwala widzieć postęp i wracać do wcześniejszych doświadczeń. Każdy kolejny dzień automatycznie przypominał poprzednie.
Na końcu tygodnia powstaje wspólna mapa podróży (nasza ciuchcia) oraz wyjście do rozmowy podsumowującej projekt. Dzieci nie odpowiadają na pytania sprawdzające wiedzę, tylko opowiadają (przyglądając się swojej walizce), co zapamiętały i co je zaskoczyło, co najbardziej się im spodobało. To moment, w którym najlepiej jest widać efekt projektu — czyli ewaluacja ;).
Projekt można łatwo dostosować do wieku dzieci. W młodszych grupach większy nacisk można położyć na ruch i doświadczenie, w starszych na rozmowę i wnioskowanie. Sprawdzi się zarówno w przedszkolu jak i u dzieci starszych w klasach 1-3. Można też rozmowy rozszerzać o wycieczki, zdjęcia z wakacji czy opowieści rodzinne, bo najważniejszym elementem jest odniesienie wiedzy do życia dziecka.
Projekt „Znam swój kraj - Podróże Agatki” nie jest typowym scenariuszem zajęć do odtworzenia. To inspiracja, którą można dopasować do swojej grupy i możliwości oraz posiadanego czasu. Materiały udostępniamy bezpłatnie, żeby każdy mógł wykorzystać pomysł i zmodyfikować go po swojemu pod swoją grupę przedszkolną czy też dziecko aby stworzyć dzieciom okazję do przeżycia poznawania świata a zwłaszcza poznawania naszej pięknej Polski.
Projekt nadaje się zarówno do pracy w grupie, podczas zajęć indywidualnych czy też jako propozycja działań dla dziecka z rodzicem po przeczytaniu książki.
Komentarze